Толық ҰБТ тапсыру
Қазақша

iTest қолданбасын жүктеп алу

Мектеп емтихандарына ыңғайлырақ форматта дайындалыңыз

1-нұсқа



Сұрақтар
  1. Сілеусін – жыртқыш аң. Оның Қазақстан аумағында 3 түр тармағы (еуропа, алтай және түркістан) кездеседі. Олар Қызыл кітапқа  (2010 ж) тіркелген. Сілеусіннің еуропа түр тармағы – Орталық Қазақстанда, алтай түр тармағы – Оңтүстік Алтай тау сілемдерінде, ал түркістан түр тармағы еліміздің оңтүстік және оңтүстік-шығыс алқаптарындағы тау тізбектерін мекендейді.

    Сілеусін таулы алқаптардың қылқан және жалпақ жапырақты орман өскен белдеулерінде таралған. Дене тұрқы – 87-104 см., салмағы – 13,2-23,2 кг. дейін жетеді. Күшіктері алғашында соқыр, әлжуаз болады. Екі айдай тек ана сүтімен қоректеніп тез жетіледі де, одан соң өз бетінше қоректене алады. Сілеусін көбіне ағаш тамырларының қуыстарына немесе таса жерлерге жасырынып жататын орын (жатақ) әзірлейді. Жатағының ішіне қураған шөп, қауырсын, жүн қалдықтарын төсеп ыңғайлап алады. Өте сақ –  жыртқыш аң. Сәл қауіп төнген кезде иіс сезу арқылы бірден байқайды.

     

    Сілеусіннің еуропа түр тармағының мекені

  2. Сілеусін – жыртқыш аң. Оның Қазақстан аумағында 3 түр тармағы (еуропа, алтай және түркістан) кездеседі. Олар Қызыл кітапқа  (2010 ж) тіркелген. Сілеусіннің еуропа түр тармағы – Орталық Қазақстанда, алтай түр тармағы – Оңтүстік Алтай тау сілемдерінде, ал түркістан түр тармағы еліміздің оңтүстік және оңтүстік-шығыс алқаптарындағы тау тізбектерін мекендейді.

    Сілеусін таулы алқаптардың қылқан және жалпақ жапырақты орман өскен белдеулерінде таралған. Дене тұрқы – 87-104 см., салмағы – 13,2-23,2 кг. дейін жетеді. Күшіктері алғашында соқыр, әлжуаз болады. Екі айдай тек ана сүтімен қоректеніп тез жетіледі де, одан соң өз бетінше қоректене алады. Сілеусін көбіне ағаш тамырларының қуыстарына немесе таса жерлерге жасырынып жататын орын (жатақ) әзірлейді. Жатағының ішіне қураған шөп, қауырсын, жүн қалдықтарын төсеп ыңғайлап алады. Өте сақ –  жыртқыш аң. Сәл қауіп төнген кезде иіс сезу арқылы бірден байқайды.

     

    Сілеусін күшігінің қорегі

  3. Қашаубаев Әміре – қазақтың атақты әншісі, актер әрі музыканты. Әміре 12 жасқа толғанда әкесі Семей қаласына көшіп келген. Жас Әміре Исабек байдың ат айдаушысы болып еңбекке ерте араласады. Исабек жас әншіні жанына ертіп жүріп, той-жиындарда ән салғызады. 

    Ол Қоянды жәрмеңкесіне барып, ел аралап ән салып, қараөткелдік Сәтмағамбет, қарқаралық Мәди Бәпиұлы сияқты арқалы әншілермен танысып, өнерін одан әрі шыңдай түседі.

    1925 жылы Парижде өткен Дүниежүзілік сән өнері көрмесінде этнографиялық концертте «Ағаш аяқ», «Қанапия», «Үш дос», «Жалғыз арша», «Қос балапан», тағы басқа әндерді орындап екінші орын алып, күміс медаль иемденеді. «Париж апталығы» газеті мен «Ле мюзикль» журналы Әміре Қашаубаевтың сирек кездесетін талант екенін жазса, Сарбонна университетінің профессоры Перно фонографқа Әміренің орындауында бірнеше ән жазып алған. Осылайша Ә.Қашаубаев шет елде өнер көрсетіп қазақ елін танытқан тұңғыш әнші болды. 

    1927 жылы Мәскеу консерваториясында қазақ әндерін тамылжыта шырқады. Әміре Қашаубаевтың әндері дүниежүзі мәдениетінің ірі өкілдері Ромен Роллан, Анри Барбюс т.б. тарапынан жоғары баға алған.

     

    Мәтін мазмұнына сәйкес келетін тақырып

  4. Қашаубаев Әміре – қазақтың атақты әншісі, актер әрі музыканты. Әміре 12 жасқа толғанда әкесі Семей қаласына көшіп келген. Жас Әміре Исабек байдың ат айдаушысы болып еңбекке ерте араласады. Исабек жас әншіні жанына ертіп жүріп, той-жиындарда ән салғызады. 

    Ол Қоянды жәрмеңкесіне барып, ел аралап ән салып, қараөткелдік Сәтмағамбет, қарқаралық Мәди Бәпиұлы сияқты арқалы әншілермен танысып, өнерін одан әрі шыңдай түседі.

    1925 жылы Парижде өткен Дүниежүзілік сән өнері көрмесінде этнографиялық концертте «Ағаш аяқ», «Қанапия», «Үш дос», «Жалғыз арша», «Қос балапан», тағы басқа әндерді орындап екінші орын алып, күміс медаль иемденеді. «Париж апталығы» газеті мен «Ле мюзикль» журналы Әміре Қашаубаевтың сирек кездесетін талант екенін жазса, Сарбонна университетінің профессоры Перно фонографқа Әміренің орындауында бірнеше ән жазып алған. Осылайша Ә.Қашаубаев шет елде өнер көрсетіп қазақ елін танытқан тұңғыш әнші болды. 

    1927 жылы Мәскеу консерваториясында қазақ әндерін тамылжыта шырқады. Әміре Қашаубаевтың әндері дүниежүзі мәдениетінің ірі өкілдері Ромен Роллан, Анри Барбюс т.б. тарапынан жоғары баға алған.

     

    Әміренің Қоянды жәрмеңкесіне бару мақсаты

  5. Қашаубаев Әміре – қазақтың атақты әншісі, актер әрі музыканты. Әміре 12 жасқа толғанда әкесі Семей қаласына көшіп келген. Жас Әміре Исабек байдың ат айдаушысы болып еңбекке ерте араласады. Исабек жас әншіні жанына ертіп жүріп, той-жиындарда ән салғызады. 

    Ол Қоянды жәрмеңкесіне барып, ел аралап ән салып, қараөткелдік Сәтмағамбет, қарқаралық Мәди Бәпиұлы сияқты арқалы әншілермен танысып, өнерін одан әрі шыңдай түседі.

    1925 жылы Парижде өткен Дүниежүзілік сән өнері көрмесінде этнографиялық концертте «Ағаш аяқ», «Қанапия», «Үш дос», «Жалғыз арша», «Қос балапан», тағы басқа әндерді орындап екінші орын алып, күміс медаль иемденеді. «Париж апталығы» газеті мен «Ле мюзикль» журналы Әміре Қашаубаевтың сирек кездесетін талант екенін жазса, Сарбонна университетінің профессоры Перно фонографқа Әміренің орындауында бірнеше ән жазып алған. Осылайша Ә.Қашаубаев шет елде өнер көрсетіп қазақ елін танытқан тұңғыш әнші болды. 

    1927 жылы Мәскеу консерваториясында қазақ әндерін тамылжыта шырқады. Әміре Қашаубаевтың әндері дүниежүзі мәдениетінің ірі өкілдері Ромен Роллан, Анри Барбюс т.б. тарапынан жоғары баға алған.

     

    Әміренің өнер майталмандарынан жоғары баға алуының себебі

  6. Сахарадан оңтүстікте орналасқан Намибияда туризм қарқынды дамуда. Бұл сала экономикаға алтын өндірісінен артық пайда әкеледі. Намибияның ерекше байлығы бар, ол – оның жабайы табиғаты. Соның ішінде, Жер бетінде өте сирек кездесетін қара мүйізтұмсық. Алайда Намибия мүйізтұмсықтар мен өзге де жануарларын жоғалтып алуы мүмкін. Бұған браконьерлер, аңшылықты кәсіп еткендер және халық санының артуы себеп.

    Табиғатты сақтап, экономиканы дамыту үшін Намибиядағы туризм жөніндегі кеңес соңғы 20 жыл бойы экотуризмге ден қоюда. Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Сафари жабайы табиғаты мұнда пайда болмас бұрын, табиғатты қорғау және туризм туралы білмеген едік. Біз жергілікті ауылдар арқылы ары-бері жүрген туристерді көретінбіз, бірақ олардың не іздегенін түсінбеуші едік. Ол кезде біз жануарлардың қаншалықты маңызды екенін білмедік».

    Табиғатты қорғау комитеті экотуризмнің жағымды жақтарын көрсетті, оның дәстүрлі туризмге жақсы балама екенін дәлелдеді.

    Жергілікті қауым жерге иелік етеді, сондықтан да олар туристік мекемелерден туризм табысының шамамен он процентін алып отырады.

    Жергілікті тұрғындар жаңа жұмыс орындарын тапты. Бұл қауым мүшелерінің табиғатты қорғауға деген ынтасын арттырды. Жергілікті тұрғындар қара мүйізтұмсық пен өзге де жабайы аңдарды аулағаннан гөрі, оларды қорғау әлдеқайда тиімді екенін түсінді.

    Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Егер адамдар аң аулайтын болса, туристер мұнда келмейтінін білеміз. Ал туристер келмесе, ешқандай жұмыс та, табыс та болмайды, сөйтіп ақыр соңында біз бұрынғы күйімізге қайта түсеміз».

    Торра табиғатты қорғау комитеті – Намибияның жабайы табиғатын қорғайтын төрт ұйымның бірі. Ол экотуризм арқылы мемлекеттің табиғи қорларын сақтау мен тиімді пайдаланылуын қамтамасыз етеді.

     

    Намибиядағы туризмнің дамуы

  7. Сахарадан оңтүстікте орналасқан Намибияда туризм қарқынды дамуда. Бұл сала экономикаға алтын өндірісінен артық пайда әкеледі. Намибияның ерекше байлығы бар, ол – оның жабайы табиғаты. Соның ішінде, Жер бетінде өте сирек кездесетін қара мүйізтұмсық. Алайда Намибия мүйізтұмсықтар мен өзге де жануарларын жоғалтып алуы мүмкін. Бұған браконьерлер, аңшылықты кәсіп еткендер және халық санының артуы себеп.

    Табиғатты сақтап, экономиканы дамыту үшін Намибиядағы туризм жөніндегі кеңес соңғы 20 жыл бойы экотуризмге ден қоюда. Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Сафари жабайы табиғаты мұнда пайда болмас бұрын, табиғатты қорғау және туризм туралы білмеген едік. Біз жергілікті ауылдар арқылы ары-бері жүрген туристерді көретінбіз, бірақ олардың не іздегенін түсінбеуші едік. Ол кезде біз жануарлардың қаншалықты маңызды екенін білмедік».

    Табиғатты қорғау комитеті экотуризмнің жағымды жақтарын көрсетті, оның дәстүрлі туризмге жақсы балама екенін дәлелдеді.

    Жергілікті қауым жерге иелік етеді, сондықтан да олар туристік мекемелерден туризм табысының шамамен он процентін алып отырады.

    Жергілікті тұрғындар жаңа жұмыс орындарын тапты. Бұл қауым мүшелерінің табиғатты қорғауға деген ынтасын арттырды. Жергілікті тұрғындар қара мүйізтұмсық пен өзге де жабайы аңдарды аулағаннан гөрі, оларды қорғау әлдеқайда тиімді екенін түсінді.

    Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Егер адамдар аң аулайтын болса, туристер мұнда келмейтінін білеміз. Ал туристер келмесе, ешқандай жұмыс та, табыс та болмайды, сөйтіп ақыр соңында біз бұрынғы күйімізге қайта түсеміз».

    Торра табиғатты қорғау комитеті – Намибияның жабайы табиғатын қорғайтын төрт ұйымның бірі. Ол экотуризм арқылы мемлекеттің табиғи қорларын сақтау мен тиімді пайдаланылуын қамтамасыз етеді.

     

    Намибиядағы мүйізтұмсықтардың жоғалу қауіпінің негізгі факторы

  8. Сахарадан оңтүстікте орналасқан Намибияда туризм қарқынды дамуда. Бұл сала экономикаға алтын өндірісінен артық пайда әкеледі. Намибияның ерекше байлығы бар, ол – оның жабайы табиғаты. Соның ішінде, Жер бетінде өте сирек кездесетін қара мүйізтұмсық. Алайда Намибия мүйізтұмсықтар мен өзге де жануарларын жоғалтып алуы мүмкін. Бұған браконьерлер, аңшылықты кәсіп еткендер және халық санының артуы себеп.

    Табиғатты сақтап, экономиканы дамыту үшін Намибиядағы туризм жөніндегі кеңес соңғы 20 жыл бойы экотуризмге ден қоюда. Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Сафари жабайы табиғаты мұнда пайда болмас бұрын, табиғатты қорғау және туризм туралы білмеген едік. Біз жергілікті ауылдар арқылы ары-бері жүрген туристерді көретінбіз, бірақ олардың не іздегенін түсінбеуші едік. Ол кезде біз жануарлардың қаншалықты маңызды екенін білмедік».

    Табиғатты қорғау комитеті экотуризмнің жағымды жақтарын көрсетті, оның дәстүрлі туризмге жақсы балама екенін дәлелдеді.

    Жергілікті қауым жерге иелік етеді, сондықтан да олар туристік мекемелерден туризм табысының шамамен он процентін алып отырады.

    Жергілікті тұрғындар жаңа жұмыс орындарын тапты. Бұл қауым мүшелерінің табиғатты қорғауға деген ынтасын арттырды. Жергілікті тұрғындар қара мүйізтұмсық пен өзге де жабайы аңдарды аулағаннан гөрі, оларды қорғау әлдеқайда тиімді екенін түсінді.

    Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Егер адамдар аң аулайтын болса, туристер мұнда келмейтінін білеміз. Ал туристер келмесе, ешқандай жұмыс та, табыс та болмайды, сөйтіп ақыр соңында біз бұрынғы күйімізге қайта түсеміз».

    Торра табиғатты қорғау комитеті – Намибияның жабайы табиғатын қорғайтын төрт ұйымның бірі. Ол экотуризм арқылы мемлекеттің табиғи қорларын сақтау мен тиімді пайдаланылуын қамтамасыз етеді.

     

    Жергілікті қауымның туризм табысынан алатын үлесі

  9. Сахарадан оңтүстікте орналасқан Намибияда туризм қарқынды дамуда. Бұл сала экономикаға алтын өндірісінен артық пайда әкеледі. Намибияның ерекше байлығы бар, ол – оның жабайы табиғаты. Соның ішінде, Жер бетінде өте сирек кездесетін қара мүйізтұмсық. Алайда Намибия мүйізтұмсықтар мен өзге де жануарларын жоғалтып алуы мүмкін. Бұған браконьерлер, аңшылықты кәсіп еткендер және халық санының артуы себеп.

    Табиғатты сақтап, экономиканы дамыту үшін Намибиядағы туризм жөніндегі кеңес соңғы 20 жыл бойы экотуризмге ден қоюда. Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Сафари жабайы табиғаты мұнда пайда болмас бұрын, табиғатты қорғау және туризм туралы білмеген едік. Біз жергілікті ауылдар арқылы ары-бері жүрген туристерді көретінбіз, бірақ олардың не іздегенін түсінбеуші едік. Ол кезде біз жануарлардың қаншалықты маңызды екенін білмедік».

    Табиғатты қорғау комитеті экотуризмнің жағымды жақтарын көрсетті, оның дәстүрлі туризмге жақсы балама екенін дәлелдеді.

    Жергілікті қауым жерге иелік етеді, сондықтан да олар туристік мекемелерден туризм табысының шамамен он процентін алып отырады.

    Жергілікті тұрғындар жаңа жұмыс орындарын тапты. Бұл қауым мүшелерінің табиғатты қорғауға деген ынтасын арттырды. Жергілікті тұрғындар қара мүйізтұмсық пен өзге де жабайы аңдарды аулағаннан гөрі, оларды қорғау әлдеқайда тиімді екенін түсінді.

    Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Егер адамдар аң аулайтын болса, туристер мұнда келмейтінін білеміз. Ал туристер келмесе, ешқандай жұмыс та, табыс та болмайды, сөйтіп ақыр соңында біз бұрынғы күйімізге қайта түсеміз».

    Торра табиғатты қорғау комитеті – Намибияның жабайы табиғатын қорғайтын төрт ұйымның бірі. Ол экотуризм арқылы мемлекеттің табиғи қорларын сақтау мен тиімді пайдаланылуын қамтамасыз етеді.

     

    Намибияның байлығы 

  10. Сахарадан оңтүстікте орналасқан Намибияда туризм қарқынды дамуда. Бұл сала экономикаға алтын өндірісінен артық пайда әкеледі. Намибияның ерекше байлығы бар, ол – оның жабайы табиғаты. Соның ішінде, Жер бетінде өте сирек кездесетін қара мүйізтұмсық. Алайда Намибия мүйізтұмсықтар мен өзге де жануарларын жоғалтып алуы мүмкін. Бұған браконьерлер, аңшылықты кәсіп еткендер және халық санының артуы себеп.

    Табиғатты сақтап, экономиканы дамыту үшін Намибиядағы туризм жөніндегі кеңес соңғы 20 жыл бойы экотуризмге ден қоюда. Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Сафари жабайы табиғаты мұнда пайда болмас бұрын, табиғатты қорғау және туризм туралы білмеген едік. Біз жергілікті ауылдар арқылы ары-бері жүрген туристерді көретінбіз, бірақ олардың не іздегенін түсінбеуші едік. Ол кезде біз жануарлардың қаншалықты маңызды екенін білмедік».

    Табиғатты қорғау комитеті экотуризмнің жағымды жақтарын көрсетті, оның дәстүрлі туризмге жақсы балама екенін дәлелдеді.

    Жергілікті қауым жерге иелік етеді, сондықтан да олар туристік мекемелерден туризм табысының шамамен он процентін алып отырады.

    Жергілікті тұрғындар жаңа жұмыс орындарын тапты. Бұл қауым мүшелерінің табиғатты қорғауға деген ынтасын арттырды. Жергілікті тұрғындар қара мүйізтұмсық пен өзге де жабайы аңдарды аулағаннан гөрі, оларды қорғау әлдеқайда тиімді екенін түсінді.

    Лина Флори, Торра табиғатты қорғау комитетінің менеджері: «Егер адамдар аң аулайтын болса, туристер мұнда келмейтінін білеміз. Ал туристер келмесе, ешқандай жұмыс та, табыс та болмайды, сөйтіп ақыр соңында біз бұрынғы күйімізге қайта түсеміз».

    Торра табиғатты қорғау комитеті – Намибияның жабайы табиғатын қорғайтын төрт ұйымның бірі. Ол экотуризм арқылы мемлекеттің табиғи қорларын сақтау мен тиімді пайдаланылуын қамтамасыз етеді.

     

    Мәтінде айтылған ақпарат

Қате туралы хабарландыру