
iTest қолданбасын жүктеп алу
Мектеп емтихандарына ыңғайлырақ форматта дайындалыңыз
Атом ядросының құрылысы
Атом ядросы элементар бөлшектерден тұрады ‒
нуклондар → протондар (p)
→ нейтрондар (n)
протон оң зарядталған
тыныштықтағы массасы:
нейтрон бейтарап бөлшек
тыныштықтағы массасы:
Ядроның таңбасы
AZX
X ‒ химиялық элементтің таңбасы
A ‒ массалық саны (нуклондар саны)
Z ‒ ядродағы протондар саны, Менделеев кестесіндегі элементтің реттік номері, заряд саны
Мысалы: 11H сутегі атомы ядросы (протон)
42He− гелий атомының ядросы (α− бөлшек)
23592U− уран изотопының ядросы (92 протон, 143 нейтрон)
Изотоптар ‒ заряды бірдей (Z) массалар саны әртүрлі ядролар.
Барлық элементтердің изотоптары бар. Заттар белгілі бір пропорциядағы изотоптардың қоспасы. Изотоптар орнықты және орнықсыз болып бөлінеді.
→ сутек ядросы 11H, оның изотоптары: 21H (дейтерий), 31H (тритий)
Ығысу ережелері:
α−ыдырау MZX→42He+M−4z−2Yβ−ыдырау[MZX→0−1e+Mz+1YMZX→01e+MZ−1Y →→ |
электронды пазитронды |
→M|→
γ−сәулешығару AZX→AZX±γ |
Ядро басқа энергетикалық күйге өтеді. Ядроның параметрлері өзгермейді |
-
Атом ядросының құрамы
-
2311Na ядросының құрамы
-
199F элементінің ядросының зарядын анықта (электронның заряды e=1,6⋅10−19 Кл)
-
Нейтронның
-
Сутектің 31H изотобының ядросындағы Z протон және N нейтрондар саны
-
21H+j=21H+10n реакциясын жүзеге асыруға қажетті кванттың ең аз энергиясы
-
Жартылай ыдырау периоды 27 жыл болатын 8 кг радиоактивті цезийдің 135 жылдан кейін қалған атомдарының массасы
-
Жартылай ыдырау периоды 25 жыл болатын 8 кг радиоактивті цезийдің 100 жылдан кейін қалған атомдарының массасы
-
Азот 14N7 ядросын протондар мен нейтрондарға ыдыратуға қажетті ең аз энергия көлемі мен масса ақауы
(mn=1,00866 м.а.б., mp=1,00783 м.а.б., Mя=14,0037 м.а.б.)
-
Радиактивті элементтің активі 24 тәулікте 8 есеге кеміген. Жартылай ыдырау периоды